Victor Goloubew và sự biến mất của những người tạo tác trống đồng gốc Indonesien

29 Nov

Victor Goloubew và sự biến mất của những người tạo tác trống đồng gốc Indonesien

By Le Minh Khai

Người dịch: Hoa Quốc Văn

Năm 1929,  Victor Goloubew, một học giả gốc Nga làm việc cho Viện Viễn Đông bác cổ Pháp, đã xuất bản một bài báo trong đó ông khảo sát một số tư liệu được Louis Pajot phát hiện trong cuộc khai quật ở Đông Sơn.

Lúc bấy giờ, các học giả vẫn chưa rõ khởi nguồn ai đã làm ra trống đồng. Hirth cho rằng chúng được người Hoa tạo ra trong suốt những cuộc chinh phục người man ở phương Nam của họ vào thế kỉ đầu sau Công lịch, trong khi đó De Groot lại cho rằng trống đồng được chính những người bị người Hoa chinh phục họ tạo ra.

Image

Trong bài báo của mình, Goloubew ít hay nhiều chiết trung 2 thuyết nói trên và cho rằng trống đồng đầu tiên được tạo ra ở khu vực ngày nay là Bắc Trung Bộ Việt Nam, nhưng là người Hoa đã dạy cho cư dân ở vùng “văn minh nguyên thủy này” cách chế tác kim loại.

Bổ sung vào lập luận về nơi và thời điểm trống đồng được tạo ra lần đầu tiên, Goloubew cũng đưa ra nhưng tuyên bố về một thế giới văn hóa của những người tạo ra trống đồng. Goloubew cho rằng những người đầu tiên tạo ra trống đồng là “người Indonesiens”.

Ông xác quyết như vậy bằng cách so sánh một số di vật khảo cổ mà Pajot khai quật và những hình ảnh trên một trống đồng đã lưu giữ tại bảo tào của Viện Viễn Đông bác cổ tại Hà Nội, chiếc trống đồng Ngọc Lũ, được tìm thấy ở tỉnh Hà Nam năm 1903, với những thông tin dân tộc học về người Dayak ở Borneo và người Mọi ở Tây Nguyên.

Từ những so sánh đó, Goloubew xác định rằng người tạo ra trống đồng chia sẻ những thực hành văn hóa chung nào đó với những người Indonesien,  và rằng họ do vậy mà hẳn cũng là người Indonesien.

Trên trống đồng Ngọc Lũ, chẳng hạn, Goloubew tìm thấy một nhạc cụ giống với cái khèn mà người Lào hay chơi. Tuy nhiên, ông lập luận rằng nhạc cụ ấy còn giống hơn với keluri của người Dayak, cái cũng giống về hình thức với một loại nhạc cụ mà người Mọi hay chơi.

Những con dao găm mà Pajot tìm thấy cũng giống với những con dao găm người Dayak dung. Một mối liên hệ khác với người Dayak nữa là kiểu tóc của người đúc trên trống đồng ngọc lũ, cái kiểu mà Goloubew cho rằng gồm tóc buộc thành một búi, và dung một dải băng cuốn quanh đầu và thả về phía sau lưng.

Image

Goloubew từ đó kết luận rằng trống đồng ngọc lũ hiện than cho một nền văn minh tiền sử, một số dấu tích của nó vẫn có thể tìm thấy giữa cộng đồng người Dayak ở Borneo. Ông cho rằng, một kết luận như thế không quá sửng sốt khi biết rằng H.Kern đã chứng minh năm 1917 mối liên hệ gần gũi giữa người Malay-Polonesians và một số tộc người ở Đông Dương, trong khi vào năm 1925 Henri Mansuy và Madeline Colani đã khám phá ra rằng họ tìm thấy sọ của người Indonesien ở các tỉnh Hòa Bình và Ninh Bình.

Image

Tuy nhiên, Goloubew vẫn cảm thấy bí ẩn ở việc dường như những nhà tạo tác trống đồng người Indonesien đã biến mất. Ông đoán rằng một số họ có lẽ đã bị hút vào dân Mường hoặc Chăm, trong khi đó, số khác, ông suy luận, có vẻ đã lắp buồm lên các con thuyền mang các hình ảnh tín ngưỡng vật tổ của họ, và hoặc là do nhu cầu hoặc do máu phiêu lưu, đã chinh phục và định cư ở những vùng đất mới.

[Victor Goloubew, “L’Âge du Bronze au Tonkin et dans le Nord-Annam” [The Bronze Age in Tonkin and Northern Annam], Bulletin de l’École française d’Extrême-Orient29 (1929): 1-46.]

http://leminhkhai.wordpress.com/2013/11/29/victor-goloubew-and-the-disappearance-of-the-indonesien-creators-of-the-bronze-drums/

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: